De komende twee jaar bouwt Stichting Landschap Overijssel zo’n 50 nieuwe broeihopen voor de ringslang. Deze inheemse slang heeft in Salland vier populaties, maar die zijn klein en kwetsbaar. Door deze populaties met elkaar te verbinden, kan er meer genenuitwisseling plaatsvinden en wordt de soort sterker. Zo krijgt de ringslang meer matches op de datingmarkt.
De ringslang is een bijzondere verschijning. In tegenstelling tot zijn meeste soortgenoten is hij niet giftig. Met een lengte van ruim een meter is het zelfs de grootste slang van Nederland. Zijn schutkleur varieert van grijsbruin tot olijfgroen, maar de twee lichtgele vlekken achter zijn kop verraden zijn aanwezigheid.
Broeihopen als kraamkamers
Ringslangen leggen in de zomer zo’n 20 tot 30 eieren per legsel in mestvaalten, compost- of bladhopen. Juist daar, omdat dit warme en vochtige plekken zijn. Die warmte -‘broei’ - ontstaat doordat organisch materiaal verteert.
Toch heeft de ringslang het moeilijk. Waar het vroeger heel normaal was om een compost- of mesthoop bij huis te hebben, gebeurt dat tegenwoordig steeds minder. Daarmee verdwijnen ook de plekken waar de slang haar eieren kan leggen.
Daarom zet Landschap Overijssel zich al jaren in om broeihopen aan te leggen. Dat gebeurt op eigen terreinen, maar ook in het buitengebied bij andere grondeigenaren. Samen met vrijwilligers, studenten en initiatiefnemers zijn in 2024 en 2025 tachtig broeihopen aangelegd bij achttien verschillende eigenaren. Met succes: in 2025 zijn ruim driehonderd uitgekomen eierschalen geteld.
Verbinden voor een sterke populatie
In Salland leeft de ringslang in vier geïsoleerde populaties, rondom Dalfsen, Ommen, Raalte en Hellendoorn. Om de soort te versterken is het belangrijk deze populaties met elkaar te verbinden, zodat er weer genenuitwisseling kan plaatsvinden. Een uitbreiding van de huwelijksmarkt dus.
Daarom worden de broeihopen in 2026 en 2027 strategisch aangelegd in de zone tussen deze gebieden. Zo ontstaan verbindingen in het landschap en krijgen ringslangen weer de ruimte om zich te verplaatsen.
Sublieme acteur
De ringslang is een sublieme acteur. Wordt hij belaagd en kan hij niet vluchten, dan houdt hij zich schijndood. Hij draait zich op zijn rug, met weggedraaide pupillen en zijn bek half open. Net alsof hij echt is gestorven. En als dat niet werkt, smeert hij zijn belager in met een extreem stinkende afscheiding — een geur van rotte vis en knoflook.
Waar vind je de ringslang?
Wil je hem zien, dan moet je voorzichtig lopen en goed voor je uit kijken. De ringslang is zeer alert en vlucht direct bij gevaar. De beste kans om hem te spotten is op een warme, zonnige plek dichtbij water, waar hij jaagt op amfibieën.
Je kunt ringslangen onder andere vinden op landgoed De Horte, langs de Regge bij Archem en in het Boetelerveld.
Bescherm de jonkies
Help mee om de volgende generatie ringslangen een kans te geven. Met de campagne Bescherm de jonkies draag je bij aan veilige broedplekken en verbonden leefgebieden.
