Waar komen de komende jaren nieuwe woningen, zonnevelden of watermaatregelen? En wat betekent dat voor het streekeigen karakter van het Overijsselse landschap? De nieuwe kaarten van het project Laat Erfgoed Spreken geven daar inzicht in. Ze laten zien waar grote ruimtelijke veranderingen worden verwacht én welk cultureel erfgoed daarbij van betekenis kan zijn. De samenwerking Laat Erfgoed Spreken zet zich de komende jaren in voor het belang van erfgoed voor de toekomst. De kaarten vormen het startpunt en zijn vanaf nu online te bekijken.

Erfgoed als kompas

Overijssel staat voor grote opgaven. Er moeten woningen bijkomen, het watersysteem verandert en er is ruimte nodig voor natuur en duurzame energie. Tegelijk willen we het bijzondere karakter van de regio’s in de provincie het landschap behouden.

Volgens de partners van Laat Erfgoed Spreken kan erfgoed daarbij helpen. Niet als iets dat alleen beschermd moet worden, maar als vertrekpunt voor nieuwe plannen. Historische landschappen laten namelijk zien hoe mensen vroeger slim omgingen met bodem, water en gebruik van het land.

Dat zie je overal terug. Boerderijen liggen vaak op hogere zandgronden, terwijl eendenkooien juist te vinden zijn in natte gebieden. In Twente vertellen grafheuvels en oude akkers iets over eeuwenoud landgebruik. En in Salland bepalen karakteristieke IJsselhoeven nog altijd het landschap.

Vier kaarten over landschap en verandering

De online kaarten combineren vier lagen informatie. Eerst zijn de historische landschappen en oude dorpsgemeenschappen in beeld gebracht. Daarna zijn verwachte transities toegevoegd, zoals woningbouw, energietransitie en veranderingen in landbouw en waterbeheer.

Door die informatie te combineren, wordt zichtbaar welke gebieden de komende jaren veel veranderingen te wachten staan. Vervolgens is gekeken welk erfgoed daar richtinggevend kan zijn. Dat kunnen landgoederen zijn, maar ook houtwallen, oude dijken, eendenkooien of historische waterlopen. Ook immaterieel erfgoed en de verhalen van een plek horen daarbij.

Basis voor nieuwe projecten

De kaarten vormen de basis voor vervolgprojecten binnen het project Laat Erfgoed Spreken, waarin acht erfgoedpartners* in Overijssel samenwerken. Het doel is om te laten zien hoe erfgoed als uitgangspunt genomen kan worden voor nieuwe ontwikkelen. Dit kan aan de hand van verhalen, landschappen, gebouwen, ambachten en tradities. Het samenwerkingsverband nodigt gemeenten en projectontwikkelaars uit om concrete locaties voor te dragen voor deze projecten. Zo kan erfgoed uitgroeien tot een motor voor een toekomstbestendige leefomgeving in Overijssel.

* De samenwerkende erfgoedpartners zijn Het Oversticht, Overijssel Particulier Grondbezit, Overijsselacademie, KIEN, RIBO, Monumentenwacht, Collectie Overijssel en Stichting Landschap Overijssel.

Kijk op https://landschapoverijssel.nl/project/laat-erfgoed-spreken om te zien wat de situatie in jouw omgeving is.

Voor meer informatie neem contact op met projectleider Linde Arts