'Wanneer moet ik mijn bomen of struiken snoeien?' Het is een vraag die Carin de Cloe, adviseur groen erfgoed/tuinbaas bij Landschap Overijssel, regelmatig krijgt. Veel mensen zoeken naar een vaste periode om te snoeien, maar volgens haar bestaat die eigenlijk niet. 'Het eerlijke antwoord is: er is geen vaste kalenderdatum. Het juiste snoeimoment hangt af van de boom of struik, het gewenste resultaat én van de natuur om ons heen.'
De plant bepaalt het juiste snoeimoment
Wanneer je snoeit, bepaalt hoe een boom of struik reageert. Snoei je in de winter? Dan stimuleer je de groei. Dat maakt de winter een geschikt moment om oudere fruitbomen vitaal te houden of jonge bomen in de gewenste vorm te laten groeien. Een snoeibeurt in de zomer heeft juist een ander effect. Wat je dan weghaalt, blijft grotendeels weg. Bovendien herstellen snoeiwonden in deze periode sneller en krijgen schimmels minder kans door de warmere en drogere omstandigheden. Ook de soort boom of struik is bepalend. Vroege voorjaarsbloeiers maken hun bloemknoppen vaak al in de zomer van het voorgaande jaar. Door deze soorten te vroeg of te rigoureus te snoeien, blijft de bloei het volgende voorjaar uit. Wintergroene soorten houden er juist niet van om in de winter gesnoeid te worden. 'Niet de kalender, maar de natuurlijke cyclus van de plant en het doel van de snoei bepalen wanneer je het beste kunt snoeien.'
“Niet de kalender, maar de natuurlijke cyclus van de plant en het doel van de snoei bepalen wanneer je het beste kunt snoeien.”
De natuur laat zich niet plannen
Naast de plant zelf is er nog een belangrijke factor: de dieren die erin leven. 'De nesteldrang houdt zich niet aan de kalender. Dit jaar zat er bij ons al half februari een bosuil op haar nest, terwijl ik vorig jaar in oktober nog een broedend winterkoninkje tegenkwam.' Daarom adviseert Carin om tussen maart en augustus altijd extra zorgvuldig te werk te gaan. 'Controleer vóór én tijdens het snoeien goed op nesten en foeragerende dieren. Zo voorkom je dat je onbedoeld de natuur verstoort.'
Waarom zijn niet alle bomen gesnoeid?
Misschien is het je opgevallen dat niet alle leiperen of andere bomen tegelijk zijn gesnoeid. Ook daarvoor is een goede verklaring. 'Sommige dieren zijn ontzettend goed in verstoppen. Soms ontdekken we tijdens het werk alsnog een nest dat we vooraf niet hadden gezien. Dan laten we die boom of struik bewust nog even met rust. Zo geven we de natuur de ruimte die ze nodig heeft.'