Blije gezichten aan weerszijden van de grens! Ruim voor de geplande einddatum – de start van het broedseizoen 2026 – zijn de rijplaten alweer verdwenen uit het Aamsveen. In de kerstvakantie kon er alweer ‘gewoon’ worden gewandeld. Dat wil zeggen: op de paden die er (nog) zijn. Het hoogveengebied heeft in het afgelopen jaar namelijk een enorme metamorfose ondergaan.

Het Nederlandse Aamsveen en het aangrenzende Duitse Hündfelder Moor vormen samen één hoogveengebied. Ondergronds staan ze in verbinding met elkaar. Om het hoogveen succesvol te kunnen herstellen moeten er dus aan weerszijden van de grens maatregelen worden uitgevoerd. Dit gebeurt in het LIFE-project ‘CrossBorderBog Aamsveen – Hündfelder Moor’. De werkzaamheden in het Aamsveen zijn nu afgerond.

Compartimenten

De ingrepen die in 2024-2025 in het Aamsveen zijn gedaan, worden vanaf volgend jaar – fasegewijs tot in 2029 – ook in het Hündfelder Moor uitgevoerd. Het gaat onder meer om het dichten van lekken, tegengaan van weglekken van veenwater naar de omliggende omgeving en het stabiliseren van het waterpeil in het hoogveen. Dit laatste gebeurt door compartimenten in het veen aan te leggen waarin regenwater wordt opgevangen.

6000 strekkende meter dam

In deze ‘polders’ kan de terreinbeheerder het peil reguleren met behulp van natuurlijk hoogteverschil en stuwtjes. Hierdoor ontstaan optimale groeiomstandigheden voor nieuwe veenmossen en dus voor hoogveenontwikkeling. In het Aamsveen ligt inmiddels 6000 strekkende meter kade; vergelijkbaar met een dijk. De kern van zo'n kade bestaat uit leem, die op de waterondoorlatende laag onder het hoogveen aansluit. Bovengronds is de kade afgedekt met veen, afkomstig uit het gebied.

Grenzgraben

Met de afronding van de maatregelen in het Aamsveen is circa eenvijfde van het hoogveengebied aangepakt. Voor het resterende deel in het Hündfelder Moor trekt de Duitse beheerder Biologische Station Zwillbrock vier jaar uit. De omstandigheden zijn hier complexer, onder andere door zeer lange aanvoerroutes naar de compartimenten die tegen de grens liggen.

Verder is het hoogveen hier ook aangewezen als Vogelrichtlijngebied waardoor er meer beperkingen gelden. Als eerste wordt in februari de lekkage onder de voormalige Grenzgraben (grensssloot) hersteld. De sloot moest in de vorige eeuw ‘Duits water’ in Duitsland houden. Hij werd weliswaar na tien jaar vervangen door een duiker, maar er lekt door de beschadigde ondergrond nog altijd zeer veel veenwater weg.

Nieuw rondje

Door het ingrijpen zal het totale hoogveengebied in de toekomst aanzienlijk natter worden. En dus ook minder toegankelijk. ‘Jammer’, lieten veel bezoekers van het Aamsveen weten, die er graag ‘een rondje’ lopen. Vooruitlopend op toekomstige plannen voor een nieuwe, grensoverstijgende route door het hele hoogveen heeft Landschap Overijssel alvast een nieuw rondje gecreëerd. Kleiner en korter dan het inmiddels opgeheven grenspad, maar mét een fantastisch uitzicht over Duitsland en foeragerende (trek)vogels. Start is bij het Lappenpad. Wie met de auto komt kan terecht op de parkeerplaats bij de kruising Aamsveenweg/Sagenweg.